Xu Hướng 3/2024 # Phòng Chống Dịch Dại Trên Chó, Mèo # Top 4 Xem Nhiều

Bạn đang xem bài viết Phòng Chống Dịch Dại Trên Chó, Mèo được cập nhật mới nhất tháng 3 năm 2024 trên website Dhrhm.edu.vn. Hy vọng những thông tin mà chúng tôi đã chia sẻ là hữu ích với bạn. Nếu nội dung hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất.

Chỉ tính trong 3 tháng đầu năm, cả nước đã có 16 trường hợp ở 12 tỉnh, thành phố tử vong do bệnh dại. Tại Hải Dương, năm 2024 cũng có 1 trường hợp tử vong do bị chó dại cắn. Nguyên nhân tử vong đều do người bệnh chủ quan, không đi tiêm phòng khi bị chó, mèo cắn, đến khi phát bệnh người nhà mới đưa họ đến cơ sở y tế thì đã muộn. Một nguyên nhân khác là do người bệnh tin tưởng vào phán đoán của thầy lang ở địa phương.

Toàn tỉnh hiện có hơn 155.000 con chó. Đàn chó đông trong khi công tác quản lý vật nuôi ở tỉnh còn nhiều hạn chế. Tỷ lệ tiêm vaccine phòng bệnh dại cho chó thường không cao. Nguyên nhân do người dân còn chủ quan, chưa nhận thức được mức độ nguy hiểm của bệnh dại. Việc triển khai các biện pháp phòng chống bệnh, đặc biệt ở tuyến cơ sở, việc tiêm phòng gặp nhiều khó khăn vì địa bàn rộng, lực lượng mỏng. Việc xử lý vi phạm đối với hộ nuôi chó, mèo không chấp hành quy định tiêm phòng dại, nuôi chó thả rông chưa được chính quyền thực hiện nghiêm túc. Tình trạng chó thả rông, không đeo rọ mõm còn phổ biến ở các nơi.

Bệnh dại là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus dại gây ra. Bệnh lây truyền từ động vật sang người qua vết cắn, vết thương, vết cào hoặc liếm của động vật. Người bị chó dại cắn thường ủ bệnh từ 1-3 tháng. Bệnh dại chỉ có thể phòng, không thể cứu được vì khi đã bị phát bệnh sẽ dẫn đến tử vong.

Để việc phòng chống bệnh dại đạt hiệu quả cao, các địa phương cần tổ chức rà soát, thống kê chính xác hộ nuôi chó, mèo ở từng khu dân cư; lập sổ quản lý đàn chó, mèo và thường xuyên cập nhật bổ sung vào sổ quản lý khi có sự biến động. Công khai tại cộng đồng hoặc thông báo danh sách những hộ nuôi chó thả rông hoặc không chấp hành tiêm phòng vaccine dại theo quy định. Yêu cầu các hộ nuôi chó, mèo thực hiện nghiêm túc việc khai báo, chấp hành việc nuôi, giữ chó trong khuôn viên gia đình. Các hộ nuôi chó, mèo cần tiêm phòng đầy đủ cho vật nuôi và tiêm nhắc lại hằng năm theo khuyến cáo của ngành thú y. Đồng thời, tuyên truyền sâu rộng đến cộng đồng dân cư về tính chất nguy hiểm của bệnh dại, các dấu hiệu nhận biết động vật mắc bệnh dại và các biện pháp phòng chống bệnh hiệu quả. Khi phát hiện chó, mèo có biểu hiện khác thường như trở nên hung dữ thì phải nhốt và báo ngay với thú y cơ sở để kịp thời xử lý nếu chó, mèo bị bệnh dại. Những người bị chó, mèo cắn cần đến các trung tâm y tế tiêm phòng để ngăn ngừa bệnh dại càng sớm càng tốt; theo dõi chó, mèo nghi mắc bệnh. Tuyệt đối không dùng thuốc nam, không tự chữa, không tin vào phương pháp chữa bệnh dại của thầy lang… khi không may bị chó, mèo cắn.                                       

KHÁNH HÒA (Nam Sách)

Gia Lai: Tăng Cường Phòng, Chống Bệnh Dại Trên Chó, Mèo

(GLO)- Ngày 3-4, Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Gia Lai đã có công văn gửi Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp các huyện, thị xã, thành phố về việc tăng cường phòng, chống bệnh dại trên chó, mèo.

Ngày 1-4, tại TP.Pleiku đã xảy ra vụ một con chó thả rông cắn người khiến 16 trường hợp phải đi tiêm vắc xin, huyết thanh kháng dại tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh. Ảnh: Như Ý

Theo đó, đề nghị Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp các huyện, thị xã, thành phố tăng cường rà soát, giám sát chặt chẽ tình hình bệnh dại chó, mèo; kịp thời phát hiện, xử lý trường hợp mắc bệnh, nghi mắc bệnh dại, báo cáo kịp thời về UBND cấp huyện, Chi cục Chăn nuôi và Thú y theo quy định. Tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện việc đăng ký nuôi chó, mèo và cam kết, thực hiện việc nuôi nhốt (hoặc xích), giữ chó, mèo trong khuôn viên của gia đình; khi đưa chó ra ngoài phải rọ mõm, xích giữ chó, mèo và có người dắt, đảm bảo an toàn cho người xung quanh; tuyên truyền về các biểu hiện bệnh dại của chó, mèo cho người dân để nắm bắt và nhận biết, khi phát hiện chó, mèo nghi bị bệnh dại phải báo cáo ngay cho cơ quan chức năng để kip thời xử lý.

Vận động nhân dân chủ động mua vắc xin tiêm phòng bệnh dại cho chó, mèo nuôi nhằm đảm bảo đạt tỷ lệ tiêm phòng trên 80% tổng đàn. Chủ động chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tổ chức tiêm phòng vắc xin dại động vật năm 2024. Phối hợp, hướng dẫn UBND cấp xã thống kê tình hình nuôi chó, mèo trên địa bàn, thực hiện nghiêm túc công tác quản lý chó, mèo nuôi (lập sổ quản lý, thống kê cập nhật số lượng chó nuôi, bắt chó thả rông, xử lý vi phạm). Ngoài ra, tham mưu cho UBND cấp huyện hướng dẫn, chỉ đạo UBND cấp xã chấn chỉnh hoạt động của đội chuyên trách bắt chó thả rông; áp dụng các biện pháp xử phạt vi phạm hành chính đối với chủ vật nuôi vi phạm theo quy định.

Bên cạnh đó, các đơn vị tăng cường phổ biến quy định về xử lý vi phạm hành chính khi chủ vật nuôi: Không tiêm phòng bệnh dại cho chó, mèo; không đeo rọ mõm cho chó, mèo hoặc không xích giữ chó, mèo; không có người dắt khi đưa chó ra nơi công cộng theo quy định tại Nghị định số 04/2024/NĐ-CP ngày 03-01-2024 của Chính phủ (Quy định về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 90/2024/NĐ-CP ngày 31-7-2024 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y).

Riêng đối với TP. Pleiku, cử cán bộ giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh dại trên đàn chó, mèo nuôi tại phường Trà Bá và các xã, phường xung quanh; phối hợp với UBND phường Trà Bá tổ chức vệ sinh tiêu độc khử trùng toàn bộ khu vực xuất hiện chó cắn người và các khu vực lân cận.

Tăng Cường Phòng Chống Bệnh Dại

Thời gian gần đây, người bị súc vật nghi dại cắn đến tiêm phòng vắc xin dại trên địa bàn toàn tỉnh tăng cao. Bệnh dại là một bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm. Những người khi mắc bệnh dại đã lên cơn đều dẫn đến tử vong 100%. Bệnh dại là bệnh viêm não tủy cấp tính do vi rút, lây truyền từ động vật sang người chủ yếu qua vết cắn của động vật mắc bệnh.

Tại Việt Nam, bệnh dại lưu hành ở nhiều địa phương với nguồn truyền bệnh chính là chó. Bệnh lây truyền chủ yếu qua vết cắn hoặc vết cào, liếm của động vật bị dại lên trên da bị tổn thương. Khoảng 2-4 ngày trước khi phát bệnh, bệnh nhân thấy đau nhức, sưng tấy tại vết cắn. Các biểu hiện lâm sàng của bệnh dại trên người là sợ nước, sợ gió, co giật, liệt và dẫn đến tử vong.

Tuy vậy, bệnh dại trên người có thể phòng và điều trị dự phòng bằng vắc xin và huyết thanh kháng dại.

Khi bị động vật cắn, chúng ta cần thực hiện những biện pháp sau đây để phòng ngừa lây nhiễm vi rút bệnh dại:

– Xối rửa kỹ tất cả các vết cắn/cào trong 15 phút với nước và xà phòng, hoặc nước sạch, sau đó sát khuẩn bằng cồn 70° hoặc cồn Iốt để làm giảm thiểu lượng vi rút dại tại vết cắn. Có thể sử dụng các chất khử trùng thông thường như rượu, cồn, xà phòng các loại, dầu gội, dầu tắm để rửa vết thương ngay sau khi bị cắn. Trong lúc rửa vết thương, không làm dập nát thêm vết thương hoặc làm tổn thương rộng hơn.

Tuyệt đối không dùng các loại thuốc lá để bôi hay đắp lên vết thương, có thể làm cho tình trạng bệnh nặng lên hay mắc các bệnh nhiễm trùng khác

– Đến ngay cơ sở tiêm chủng để được bác sĩ tư vấn và chỉ định tiêm phòng dại. Tùy theo vị trí hay mức độ vết thương, các bác sĩ chuyên khoa sẽ có chỉ định cụ thể. 

– Sau khi bị chó, mèo nghi dại cắn, tuyệt đối không được đập chết hay thả rông chó hay mèo đã cắn, mà phải nuôi nhốt, theo dõi tình trạng sức khỏe của con vật.  Trong thời gian 15 ngày theo dõi, nếu con vật có biểu hiện bất thường như ốm, chết, mất tích, bị bán hay bị giết…hãy đến gặp bác sĩ ngay.

Bệnh dại là một trong số những bệnh truyền nhiễm gây tử vong cao, đến nay vẫn chưa có thuốc đặc trị khi bệnh dại đã phát, nên tỷ lệ tử vong gần như là 100%. Hiện tại, bệnh dại chưa có xét nghiệm hay phép thử dân gian nào để phát hiện bệnh. Vì vậy, không có biện pháp phòng bệnh hữu hiệu nào bằng cách tiêm phòng. Khi bị súc vật nghi dại cắn, cần đến Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh hoặc các phòng tiêm chủng của thành phố, huyện để được tư vấn. Đối với việc tiêm vắc xin, các trường hợp nghi bị súc vật nghi dại cắn cần tiêm đủ mũi và đúng thời gian quy định. Đầu năm nay, trên địa bàn tỉnh đã có 01 trường hợp tử vong do không đi tiêm phòng.

Khuyến cáo phòng chống bệnh dại:

– Người dân hạn chế nuôi chó, mèo, nếu nuôi phải tiêm phòng bệnh dại định kỳ theo hướng dẫn của Thú y, phải nuôi nhốt không được thả rông, không cho trẻ đùa nghịch với chó, mèo đặc biệt là khi chúng đang ăn.

– Khi tiêm vắc xin phòng bệnh dại, yêu cầu phải tuân thủ: Tiêm đủ mũi, đúng lịch, không uống rượu bia, không dùng thuốc Corticoid và thuốc ức chế miễn dịch.

– Theo dõi tình trạng con vật sau khi cắn người trong vòng 2 tuần ( ốm, chết, lên cơn dại…) để có hướng xử lý tiếp theo.

– Không tiếp xúc với con vật bị dại, nghi dại; không mua bán, vận chuyển chó mèo ra, vào vùng dịch.

– Báo ngay cho chính quyền, cơ quan thú y tại địa phương để có biện pháp tiêu hủy chó mèo bị dại; cách ly theo dõi động vật nghi dại; tiêm phòng dại cho động vật khỏe mạnh sống trong vùng dịch./.

Nguyễn Thị Khánh Hiệp

Phòng Bệnh Dại Trên Người Do Chó, Mèo Cắn

Bệnh dại là bệnh lây truyền chung giữa động vật và người, do vi rút dại gây ra.

Vi rút dại xâm nhập vào cơ thể chủ yếu thông qua vết cắn, vết thương, vết cào, liếm của động vật (thường là chó, mèo) được nhân lên và hướng tới hệ thần kinh, phá hủy mô thần kinh, gây nên những kích động điên dại và kết thúc bằng cái chết.

Vi rút dại có nhiều trong nước bọt của chó, mèo và động vật mắc bệnh, kể cả khi con vật chưa có dấu hiệu lâm sàng.

Cho đến nay bệnh dại chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, người bị bệnh dại gần như tử vong 100%. Bệnh dại nguy hiểm nhưng đã có vắc xin phòng và người dân hoàn toàn có thể phòng tránh được bệnh dại.

Để chủ động phòng chống bệnh dại, Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế khuyến cáo người dân cần thực hiện tốt các biện pháp sau:

– Hạn chế nuôi chó

– Tiêm vắc xin phòng dại cho chó

– Chó nuôi phải xích, nhốt

– Chó ra đường phải có rọ mõm

– Người bị chó, mèo nghi bị dại cắn phải đi tiêm phòng sớm và đầy đủ

– Không nên điều trị thuốc nam khi bị chó, mèo nghi bị dại cắn

– Trường hợp người có nguy cơ cao với vi rút dại như người làm nghề giết mổ chó, người đi đến khu vực có lưu hành bệnh dại cần đến cơ sở y tế, Trung tâm Y tế để khám, tư vấn và tiêm vắc xin dự phòng bệnh dại.

– Đối với người bị chó, mèo nghi dại cắn, cào, liếm hoặc đã tiếp xúc với chó, mèo mắc bệnh, cần đến ngay Trung tâm Y tế để được khám, tư vấn và tiêm phòng vắc xin dại càng sớm càng tốt.

– Đối với động vật bị dại hoặc nghi mắc bệnh dại, gia đình cần phối hợp với cơ quan thú y, chính quyền địa phương xử lý. Thực hiện tiêu hủy động vật bị mắc bệnh hoặc chết vì bệnh dại, vệ sinh, khử trùng tiêu độc vùng ổ dịch. Tất cả chó, mèo trong vùng dịch phải được nhốt, cách ly, theo dõi những con vật nghi mắc bệnh, nhiễm bệnh dại. Không được vận chuyển đưa chó mèo ra, vào vùng có dịch. Những người trực tiếp làm vệ sinh, khử trùng tiêu độc phải thực hiện đầy đủ biện pháp phòng hộ theo hướng dẫn của cơ quan thú y.

* Cách xử lý khi bị chó, mèo cắn  

Đối với chó, mèo nuôi có đăng k‎ý đã được tiêm phòng dại hằng năm, cần theo dõi con vật trong 14 ngày. Đối với chó, mèo không tiêm phòng dại, khi nghi mắc bệnh dại mà đã cắn, cào người thì phải nhốt theo dõi trong 90 ngày./.

Cách Nhận Biết Bệnh Dại Ở Chó Mèo Và Các Biện Pháp Phòng Chống

Trong tự nhiên tất cả các loài động vật máu nóng đều mắc bệnh, mẫn cảm như: Chó, mèo, chó sói, cáo, trâu, bò, ngựa, lợn…….Đặc biệt chó, mèo mắc bệnh nhiều nhất, người rất mẫn cảm với bệnh dại.

– Trực tiếp: Qua vết cắn của chó, mèo bị bệnh dại.

– Gián tiếp: Do người hoặc gia súc bị tổn thương cơ giới tiếp xúc với nước bọt của chó, mèo bị dại hoặc vi rút có thể qua niêm mạc mắt nguyên lành. Vi rút không sinh sản ở vết cắn mà theo dây thần kinh về hạch rồi vào thần kinh trung ương.

Thời gian nung bệnh (từ khi bị cắn đến khi phát bệnh) dài hay ngắn phụ thuộc vào vết cắn ở gần hay xa thần kinh trung ương (não bộ – đầu) và loài gia súc; độ nông sâu của vết cắn; số lượng độc lực của virut trong nước bọt. Ở người trung bình là 40 ngày, ở chó khoảng 25 ngày.

Triệu chứng: Chó mắc bệnh dại thường xảy ra ở hai thể

Chó dại lên cơn dữ dội, hàm trễ, mắt đỏ ngầu, mất thần sắc tạo thành bộ mặt đặc biệt, chảy dãi, xùi bọt mép trắng như xà phòng, không còn cảm giác, đi như điên lao vào mọi người kể cả chủ cắn xé. Chó sợ gió, sợ nước, bỏ nhà đi lung tung có khi hàng chục km, bạ gì ăn đấy, có khi nuốt cả vật lạ, những cơn điên như thể nối tiếp; chó gầy rất nhanh rồi chuyển sang bại liệt và chết.

Chó thể hiện các trạng thái bất thường: Buồn bã, ngơ ngác, bồn chồn, ăn ít hay bỏ ăn. Sau đó lặng lẽ chui vào xó tối nằm lì – gọi là thể dại “câm” hay thể dại “im lặng”. Vài ngày sau đó chó bị liệt chân, liệt hàm (hàm trễ), lưỡi thè ra, nước dãi chảy tự do và không cắn được, chó gầy sút nhanh, nằm một chỗ rồi chết. Riêng chó con ít khi gặp ở thể dại điên cuồng, phần lớn chó con bị bệnh hay mơn chớn cắn hoặc liếm chân người, buồn bã, rồi chết sau từ 3 – 5 ngày trong trạng thái bại liệt hoàn toàn (Thể dại này rất nguy hiểm do khó nhận biết)

– Hạn chế nuôi chó thả rông, hoặc cấm hẳn ở thành thị, khu đông dân cư.

– Phòng bệnh dại cho chó, mèo bằng vắc xin là biện pháp hiệu quả và kinh tế nhất. (Định kỳ tiêm phòng vắc xin phòng dại chó, mèo 01 lần/năm).

– Trường hợp nếu chó cắn người cần phải đưa người đến cơ quan y tế dự phòng để kiểm tra và tiêm phòng kịp thời đồng thời nhốt chó lại để theo dõi 15 ngày (chó biết rõ nguồn gốc).

– Trường hợp không biết rõ nguồn gốc của con chó đã cắn người thì phải áp dụng ngay các biện pháp điều trị dự phòng cho người như bị chó dại cắn.

Khi phát hiện chó nghi mắc dại cắn người báo cáo ngay với Trạm thú y và Trung tâm y tế dự phòng đồng cấp. Cấm vận chuyển, giết mổ chó, mèo và các động vật nghi nhiễm dại trong vùng có dịch. Giám sát chặt chẽ bệnh dại trên đàn chó, mèo. Tiêu huỷ xác chó, mèo hoặc súc vật nghi chết vì dại, tiêu độc môi trường chăn nuôi. Triển khai tiêm phòng bao vây bằng vắc xin phòng bệnh dại cho chó ở nơi có chó nghi mắc bệnh dại cắn người.

Bệnh Dại Và Cách Phòng Ngừa (2)

Ở nước ta trong những năm gần đây, bệnh dại đang có chiều hướng gia tăng và thực sự là mối nguy hiểm lớn cho con người và vật nuôi. Riêng ở tỉnh ta, hàng năm đều có người chết do bị chó dại cắn và cả nước có khoảng 15.000 – 18.000 người bị chó dại cắn buộc phải tiêm phòng. Cho đến nay, bệnh dại vẫn chưa có thuốc chữa trị đặc hiệu khi bệnh đã bộc phát.

Bệnh dại được đánh giá là bệnh truyền nhiễm gây chết người kinh sợ nhất của loài người. Chính vì vậy, bệnh dại được tổ chức Y tế thế giới (WHO) xếp vào hạng thứ 12 trong các bệnh truyền nhiễm gây tử vong. Đây là một bệnh có thể chủ động phòng tránh được, chỉ có phương pháp tiêm phòng sớm, đúng mới mong cứu sống được người bệnh.

1/. Khái niệm:

Là một bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm chung giữa động vật và người, gây nên những cái chết với triệu chứng rất thảm khốc. Đặc điểm của bệnh là virút tác động vào hệ thần kinh gây rối loạn thần kinh trung ương là não bộ làm cho con vật trở nên hoãng loạn (điên dại) và chết. Nguồn mang bệnh dại chủ yếu là chó (90%), mèo nuôi (5%) và động vật hoang dã.

2/. Cách truyền lây:

Bệnh lây chủ yếu qua vết cắn, virút dại được truyền trực tiếp từ chó dại sang chó khỏe và người qua nước bọt tại vết cắn.

Virút có nhiều trong nước bọt của thú mang bệnh dại. Qua vết cắn, liếm vết thương của người hoặc con vật khác, virút sẽ xâm nhập vào cơ thể, nhân lên và hướng tới hệ thần kinh, phá huỷ mô thần kinh, gây nên những kích động điên dại và kết thúc bằng cái chết.

Nếu ở vùng có dịch bệnh dại, các chất thải như: nước dãi, nước tiểu, . . .v.v của động vật bị bệnh dại chứa hàm lượng virút cao cũng có nguy cơ lây nhiễm đối với các động vật đã có vết thương hở. Đặc biệt, virút dại đã có trong nước bọt của chó, mèo từ 10 – 15 ngày trước khi con vật phát bệnh, vì vậy tại thời điểm này nếu người bị chó, mèo cắn, liếm hoặc tiếp xúc trực tiếp với con vật thì người rất dễ bị lây nhiễm virút dại, tuy nhiên do con vật chưa có triệu chứng lâm sàng nên người dễ bỏ qua mà không chú ý đề phòng.

3/. Triệu chứng lâm sàng:

a. Thời kỳ ủ bệnh: Thời kỳ ủ bệnh có thể thay đổi từ 7 ngày đến nhiều tháng tùy thuộc loài, độc lực của virút và vị trí vết cắn. Đa số bệnh phát ra trong vòng 21 – 30 ngày sau khi con vật nhiễm virút. Ở chó thời gian này trung bình: 10 ngày.

b. Các biểu hiện lâm sàng: Thường được chia làm 2 thể:

Thể dại điên cuồng.

Thể dại câm (bại liệt).

Trong thực tế, nhiều con chó mắc bệnh dại có thể biểu hiện cả 2 dạng lâm sàng này một cách xen kẽ nhau, thời gian đầu có biểu hiện điên cuồng, bị kích động rồi sau đó chuyển sang dạng bị ức chế và bại liệt.

3.1. Thể dại điên cuồng:Được chia làm 3 thời kỳ: Thời kỳ tiền lâm sàng: Chó bị dại có dấu hiệu khác thường như: trốn vào góc tối, kín đáo, đến gần chủ miễn cưỡng hoặc trái lại, tỏ ra vồn vã thái quá, thỉnh thoảng sủa vu vơ, tru lên từng hồi hoặc bồn chồn, . . . .v.v.

Thời kỳ điên cuồng:

Các phản xạ vận động bị kích thích mạnh, cắn sủa người lạ dữ dội, quá vồ vập khi chủ gọi, chỉ cần có tiếng động nhẹ cũng nhảy lên sủa từng hồi dài.

Vết thương nơi bị cắn ngứa, chó liếm hoặc tự cắn, cào đến rụng lông, chảy máu.

Chó bỏ ăn, nuốt khó, sốt, mắt đỏ ngầu, dãn đồng tử, con vật có biểu hiện khát nước, muốn uống nhưng không nuốt được, chó bắt đầu chảy nước dãi, sùi bọt mép, tỏ vẻ bồn chồn, cảnh giác, sợ sệt, cắn vu vơ hay giật mình, đi lại không có chủ định, trở nên hung dữ, điên cuồng (2 – 3 ngày sau khi phát bệnh).

Con vật bỏ nhà đi và thường không trở về, trên đường đi gặp vật gì lạ nó cũng cắn gặm, ăn bừa bãi, tấn công chó khác, kể cả người.

Thời kỳ bại liệt:

Chó bị liệt, không nuốt được thức ăn, nước uống, liệt hàm dưới và lưỡi nên trễ hàm, thè lưỡi ra ngoài, nước dãi chảy ra, chân sau liệt ngày càng rõ.

Chó chết trong khoảng từ 3 – 7 ngày sau khi có triệu chứng đầu tiên, do liệt cơ hô hấp và do kiệt sức vì không ăn uống được.

Thể dại điên cuồng chỉ chiếm khoảng 1/4 các trường hợp chó dại, số còn lại là thể dại câm.

3.2. Thể dại câm: Là dạng bệnh không có các biểu hiện lên cơn dại điên cuồng như thường thấy, chó chỉ có biểu hiện buồn rầu.

Có thể bị bại ở một phần cơ thể, nửa người hoặc 2 chân sau nhưng thường là liệt cơ hàm, mồm luôn hé mở, hàm trễ xuống, lưỡi thè ra.

Nước dãi chảy lòng thòng, con vật không cắn, sủa được, chỉ gầm gừ trong họng.

Quá trình này tiến triển từ 2 – 3 ngày.

Nói chung, thể dại câm tiến triển nhanh hơn thể dại điên cuồng, thông thường chỉ từ 2 – 3 ngày vì hành tủy của con vật bệnh bị virút tác động làm rối loạn hệ tuần hoàn và hô hấp sớm hơn. Riêng ở mèo, ít bị mắc bệnh dại hơn chó (2 – 3%) vì mèo quen sống một mình. Bệnh dại ở mèo cũng tiến triển như ở chó. Mèo bệnh hay núp mình vào chỗ vắng, bóng tối, hay kêu, bồn chồn, không nằm yên một chỗ, khi người chạm vào thì nó cắn mạnh và cào, gây nên vết thương sâu tạo điều kiện cho vi rút dại xâm nhập.

4/. Phòng bệnh:

Khi đã lên cơn dại thì không thể chữa trị được kể cả người và động vật. Chỉ phòng bệnh bằng vắcxin dại nhược độc khi bị chó cắn.

Người nuôi, buôn bán, giết mổ, vận chuyển kinh doanh chó, mèo cần thực hiện: “5 không”

Không nuôi chó, mèo chưa khai báo với chính quyền địa phương.

Không nuôi chó, mèo không tiêm phòng bệnh dại.

Không nuôi chó thả rông.

Không để chó cắn người.

Không nuôi chó, mèo gây ô nhiễm môi trường.

Trách nhiệm của người nuôi chó:

Phải đăng ký số lượng chó nuôi với Trưởng ấp (trưởng thôn) hoặc Tổ trưởng dân phố.

Tiêm phòng dại định kỳ hàng năm của cơ quan thú y. Thời điểm tiêm phòng: Tiêm lần đầu cho chó con được 4 tuần tuổi, nếu chó con được sinh ra từ chó mẹ đã được tiêm phòng thì tiêm cho chó con vào lúc chó được 3 tháng tuổi và sau đó tiêm nhắc lại mỗi năm một lần.

Phải thường xuyên xích chó, nuôi chó trong nhà, không được thả rông ngoài đường. Ở thành phố, thị trấn, khu dân cư khi dắt chó ra nơi công cộng phải có dây xích, phải rọ mõm và có người dắt, không để chó đi lang thang ngoài đường, phố làm mất vệ sinh nơi công cộng.

Mỗi hộ gia đình chỉ nên nuôi 1 – 2 con chó để giữ nhà. Trong trường hợp nuôi nhiều (trên 5 con không kể chó mới sinh) phải có tờ trình về điều kiện nuôi và được cơ quan thú y địa phương xác nhận đủ điều kiện vệ sinh thú y.

Vệ sinh sạch sẽ chuồng nuôi.

Khi phát hiện chó, mèo có những biểu hiện bất thường, bỏ ăn hoặc ăn ít, sốt cao, hung dữ khác thường thì báo ngay cho nhân viên thú y cấp xã.Lưu ý: Chó chết do mắc bệnh dại hoặc nghi mắc bệnh dại phải đem chôn hoặc đốt xác .

chúng tôi

Bệnh Dại Và Cách Phòng Chống – Cdc Bắc Giang

Bệnh dại là một bệnh viêm não tủy cấp tính do virus dại gây nên. Người mắc bệnh dại là do động vật máu nóng (chủ yếu là do chó, mèo) bị bệnh dại truyền virus dại sang người qua vết cắn, vết cào,… trên da và niêm mạc bị tổn thương khi bị mắc bệnh dại lên cơn tỷ lệ tử vong là rất cao. Tuy  nhiên, bệnh dại có thể dự phòng được.

          Tại tỉnh Bắc Giang, theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật trong năm 2024 đã có 04 trường hợp tử vong do bị chó dại cắn. Từ đầu năm 2024 đến nay đã ghi nhận 05 trường hợp mắc và tử vong do bị chó dại cắn. Tất cả các trường hợp trên đều không đi tiêm vắc xin phòng dại.

Triệu chứng điển hình của chó, mèo dại

           Bệnh dại ở chó thường có 2 thể điển hình đó là thể điên cuồng và thể bại liệt

          – Chó dại thể điên cuồng:  thường rất hung dữ, có thể chia làm 3 thời kỳ:

 Thời kỳ đầu: biểu hiện bằng những thay đổi trong thói quen của con vật như  bứt rứt, lo lắng, có khi tỏ ra vui mừng, quấn quýt chủ hơn, hoặc chỉ tỏ ra buồn rầu. Con vật thường ăn nhiều hơn bình thường, có thể sốt, nước dãi đã có virus dại. Thời kỳ này chỉ trong vài giờ nhưng cũng có khi tới 1- 2 ngày.

Thời kỳ phát bệnh: biểu hiện bằng những biến loạn quá độ như: con vật luôn luôn cử động, nhảy lên bắt đớp những con ruồi tưởng tượng hoặc kẻ thù không có. Con vật khó nuốt như bị hóc xương, tiếng kêu khàn khàn, ồ ồ, gãy từng nhát, tiếng sủa kéo dài và cuối cùng rướn cao lên thành những tiếng hú ghê rợn. Bất cứ một sự kích thích nào dù nhỏ đều có thể làm cho chó lên cơn dại, cắn người và các con vật khác hoặc tự cắn nó, thường cắn rất mạnh và bổ ra đường chạy rông khắp nơi. Phạm vi hoạt động của một con chó dại có khi lên tới 50 km. Vì vậy những con chó dại rất nguy hiểm, nó là mối nguy cơ lớn truyền bệnh dại cho người và các súc vật khác.

Thời kỳ bại liệt: con vật có biểu hiện gầy mòn, mắt lõm sâu, vẻ mặt phờ phạc, kêu thất thanh, hàm trễ xuống không nuốt được nữa. Bại liệt bộ phận sau làm con vật xiêu vẹo, đi phân táo bón, bí tiểu tiện, cuối cùng vật ngã xuống và chết.

          – Chó dại ở thể bại liệt: còn gọi là dại câm, thời kỳ bị kích thích ngắn hoặc không có. Bệnh biểu hiện bằng bại liệt không nhất định ở chỗ nào. Con vật buồn rầu, ủ rũ, liệt ở một bộ phận hay nửa người, thông thường là liệt cơ hàm làm cho mõm luôn hé mở. Hàm dưới trễ xuống, lưỡi thè ra, nước dãi chảy tự do. Con vật không cắn được cũng không thể sủa được gọi là thể câm. Bệnh tiến triển từ  2 – 7 ngày, thường là 2 – 3 ngày, sau đó con vật chết.

          Ngoài 2 thể nói trên, đôi khi còn gặp thể ruột. Triệu chứng chính của thể  ruột là chỉ thấy chó nôn mửa, đau bụng, có dấu hiệu viêm dạ dày – ruột. Con vật không có biểu hiện hung dữ hay bại liệt, sau 2 – 3 ngày thì chết.

          Triệu chứng dại ở mèo: Mèo bị dại ít hơn chó vì nó quen ở một mình. Nói chung bệnh dại ở mèo tiến triển tương tự như ở chó. Mèo bị dại hay nấp mình vào chỗ vắng, tối, hoặc trái lại kêu luôn luôn, không ở yên một chỗ, tiếng kêu như động dục. Nếu chạm vào, nó nổi cơn hung dữ cắn, cào. Chính răng và móng vuốt của mèo gây ra vết thương sâu, tạo điều kiện cho virus dại dễ xâm nhập. Đôi khi mèo dại không có biểu hiện hung dữ mà chỉ bại liệt chân sau.

Khi phát hiện chó, mèo bị bệnh dại hoặc nghi dại, cần thực hiện

Không tiếp xúc với con vật, không di chuyển hoặc bán để hạn chế sự lây nhiễm vi rút dại sang người và lây lan dịch

Phải báo cáo ngay cho chính quyền, y tế, thú y thôn bản và xã/phường, để có biện xử lý ngay con vật bị dại và những con vật đang sống tại đó.

Phải chôn sâu xác những con vật bị dại cùng với các chất sát khuẩn như xút, vôi cục chưa tôi hoặc vôi bột… 

Người bị chó, mèo dại, nghi dại cắn hoặc tiếp xúc với chúng cần thực hiện

           Khi bị chó, mèo dại, nghi dại cắn hoặc tiếp xúc với chúng cần phải coi đó là trường hợp cấp cứu. Trước hết phải xử lý tại chỗ vết thương, sau đó phải đến các điểm tiêm phòng dại để được các thầy thuốc chuyên khoa khám và có biện pháp xử lý cụ thể cho từng trường hợp.

Xử lý tại chỗ vết thương như thế nào là tốt nhất?

          Khi bị súc vật dại, nghi dại cắn hoặc tiếp xúc với chúng phải rửa ngay thật kỹ vết thương bằng nước xà phòng đặc, nước muối hoà đặc, dội nước sạch nhiều lần, bôi chất sát khuẩn như cồn, cồn iốt đậm đặc… Mục đích xử lý tại chỗ vết thương là để sát khuẩn, làm giảm đến mức tối thiểu lượng virus dại tại nơi xâm nhập. Chú ý khi rửa vết thương không được làm dập nát vết thương và chỉ khâu vết thương sau 3-5 ngày để hạn chế virus tản phát.

Những trường hợp người bị súc vật cắn phải đi tiêm phòng dại ngay, phải tiêm vaccin dại và huyết thanh kháng dại

Con vật lên cơn dại hoặc nghi dại.

Vết cắn ở đầu, mặt, cổ, đầu chi, bộ phận sinh dục… dù vết cắn nhẹ.

Có nhiều vết cắn nguy hiểm, vết cắn sâu.

Không theo dõi được con vật.

Tại nơi người bị súc vật cắn đang có hoặc trước đó đã từng có súc vật bị dại.

Để đạt hiệu quả cao, khi tiêm phòng dại cần chú ý những vấn đề gì?

Phải tiêm sớm ngay sau khi bị cắn hoặc tiếp xúc với con vật bị dại, nghi dại.

Phải tiêm đủ số mũi, đúng khoảng cách giữa các mũi tiêm theo chỉ định của bác sĩ đối với từng loại vaccin dại và phác đồ tiêm.

Trong thời gian tiêm không nên làm việc quá sức, không uống rượu và dùng các chất kích thích.

Không dùng các thuốc có dạng corticoid, các thuốc làm giảm miễn dịch… trong và sau khi tiêm phòng dại 6 tháng.

Các biện pháp chủ yếu để phòng được bệnh dại là gì?

          Những người khi đã bị bệnh dại lên cơn đều dẫn đến tử vong 100%, biện pháp duy nhất để giảm thiểu cái chết oan uổng là khi nghi bị nhiễm virus dại cần phải rửa thật kỹ vết thương, tiêm vaccin dại và huyết thanh kháng dại càng sớm càng có hiệu quả. Không điều trị bằng đông y hoặc bài thuốc của các thầy lang.

Hạn chế nuôi chó. Chó nuôi phải xích, nhốt, rọ mõm. Diệt chó chạy rông, chó vô chủ, chó dại và nghi dại.

Nuôi chó phải tiêm vaccin phòng dại đầy đủ theo hướng dẫn của ngành Thú y.

Tại nơi xuất hiện chó dại phải diệt hết chó dại, nghi dại. Nghiêm cấm bán chó tại nơi đang có dịch sang vùng khác để tránh lây lan dịch bệnh.

Người bị chó, mèo dại, nghi dại cắn hoặc tiếp xúc với súc vật dại phải rửa vết thương thật kỹ và được điều trị dự phòng càng sớm càng tốt.

Những đối tượng có nguy cơ nhiễm virus dại cao như: cán bộ thú y; người trực tiếp giết mổ, sơ chế, chế biến thực phẩm từ chó, mèo; cán bộ kiểm lâm; người làm trong phòng thí nghiệm có virus dại… phải tiêm vaccin phòng bệnh dại  gây miễn dịch chủ động trước khi bị nhiễm. 

Cập nhật thông tin chi tiết về Phòng Chống Dịch Dại Trên Chó, Mèo trên website Dhrhm.edu.vn. Hy vọng nội dung bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu của bạn, chúng tôi sẽ thường xuyên cập nhật mới nội dung để bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!